Onder auspiciën van de B.E.C. werd op 25 oktober 2006 een lezing gegeven door Paul de Nil met assistentie van zijn echtgenote. Paul de Nil is afkomstig uit Putte bij Mechelen/België. Van huis uit is hij ingenieur in de mechanica. Daarnaast is hij uiterst gedreven aangaande het wel en wee van de vogels.
De lezing ging over het aanmaken van eivoer en het aanzuren van drinkwater. Ook werd besproken hoe te handelen bij enkele ziektes.
Er waren circa 35 belangstellenden, hoofdzakelijk B.E.C. leden, maar ook enkele leden van de plaatselijke vereniging “de Edelzanger”, waarvan ik zelf ook lid ben.
Paul eiste aandacht en meedenken van zijn toehoorders. Hij opende de lezing met de vraag wat men zoal belangrijk vindt bij het kweken van vogels. Enkele relevante punten die naar voren kwamen waren: huisvesting, voeding en drinkwater.
Hieronder heb ik gepoogd e.e.a. te verwoorden, maar het beste blijft natuurlijk om gewoon bij dergelijke lezingen aanwezig te zijn.
Zorg dat de vogels niet met mest in aanraking komen. Wat volgens Paul goed werkt zijn draadroosters die verhoogd boven de bodem zijn aangebracht. Zorg voor luchtverversing op een natuurlijke manier, zodat de stofdeeltjes, inclusief bacteriën, naar buiten worden afgevoerd. Stofzuigen alleen met b.v. een lange slang naar buiten. Indien geen aangepaste filters gebruikt worden, gaan bacteriën en zeker virussen door de filters heen en worden dan terug in het vogelhok verspreid, zodat hun concentratie nog wordt verhoogd.
Luchtvochtigheid lijkt minder relevant. Badwater des te meer, zodat de vogels zelf de benodigde vochtigheid op of aan de eieren kunnen brengen. Geef drinkwater op kamertemperatuur of in elk geval op de temperatuur van de vogelverblijven. Laat het eventueel aanwezige chloor uit het water verdampen.
Preventief medicijnen geven is volgens Paul uit den boze. Goede huisvesting, verzorging en voeding geven. Pas medicijnen geven als de vogel ziek wordt, veelal in overleg met de dierenarts. Ornithose, een bacteriële ziekte, is een voorbeeld. Deze veroorzaakt vaak ontstekingen aan ogen en luchtwegen. Diverse medicijnen zijn hiervoor op de markt. Bij behandeling tegen luchtpijpmijt (met Ivermectine) is het het beste om eerst eucalyptische olie in warm water te laten verdampen in het vogelhok. Dit opent de luchtpijp van de vogel, zodat het genezingsproces vlotter verloopt.
Aanzuren van drinkwater is volgens Paul een hype en eigenlijk overbodig. Door klieren in de kliermaag maken de vogels zoutzuur en pepsine aan. Deze zuren zorgen ervoor dat het voedsel verder verteerd wordt. Regelmatig verstrekken van te sterk aangezuurd water kan ertoe leiden dat de klieren op een gegeven moment niet meer of veel minder functioneren. Wanneer de vogel dan van eigenaar verwisselt – en geen aangezuurd water meer krijgt - kan hij ziek worden. Indien men toch wil aanzuren, doe het dan niet te extreem. Zorg voor een uiteindelijke PH-waarde van 6,1 à 6,5 / tweemaal per week. Gebruik hierbij medicinaal zoutzuur: een zuur dat eigen is aan het lichaam van de vogel. Aangezuurd water wordt vaak gebruikt, omdat men denkt dat de problemen van de bacteriën dan van de baan zijn. Studies hebben echter aangetoond, dat sommige bacteriën vrij snel resistent worden in een zure omgeving.
Volgens Peter Couteel, dierenarts in België, kan het toedienen van aangezuurd water met een PH van 4,5 à 5 zinnig zijn na een behandeling tegen megabacterie. Van belang bij het aanzuren is ook de vertrekwaarde van het gebruikte water. Dit betekent dat men het water vóór en ná het aanzuren dient te meten. Anders kan men wel eens voor onaangename verassingen komen te staan. Paul de Nil toonde dit aan door middel van diverse praktische metingen op meegebracht water.
Na een uitleg over de zin en onzin van de inhoud van de pakjes die men in de handel kan kopen, vertelde Mevrouw de Nil hoe eigen eivoer gemaakt kan worden. De basis vormt het kippenei. 95% Van de in het ei aanwezige proteïnen kunnen worden omgezet in voedingsstoffen die bruikbaar zijn voor onze vogels. Volgens Paul kwalitatief beter en prijstechnisch gunstiger dan de meeste kant en klare eivoeren. Het recept ziet u onderaan het artikel.
Al met al een hele zit, een lezing van circa drie uur. Maar naar mijn mening was hij uiterst leerzaam en er bleef genoeg stof tot discussie over. Paul: bedankt!
Jan van Overmeeren, regiocontactpersoon regio 09 (Zuid-Limburg)
Tel. 045-5314427 - E-mail: mietenjan@home.nl
Over eivoer zijn al heel wat hevige discussies gevoerd en natuurlijk zijn de meeste op de markt verschenen eivoeders van degelijke kwaliteit. Meestal zullen de samenstellingen slechts weinig van elkaar verschillen, maar toch wordt het ene eivoer door onze vogels meer geapprecieerd dan het andere. Dit heeft mijn inziens meer te maken met de manier van fabriceren dan met wat anders.
In elk geval bevatten deze eivoeders steeds de volgende ingrediënten:
- zetmeel (of koolhydraten) +/-50 à 55%
- proteïnen (of eiwitten) +/- 15 à 20%
- ruw vet +/- 5 à 10%
- ruwe as +/- 5%
- ruwe celstof +/-5%
- vocht +/- 15 à 20 %
Uit bovenstaande blijkt dat het op de markt zijnde eivoer stoffen bevat waarmee onze vogels niets kunnen aanvangen (ruwe as, ruwe celstof). Ruw vet wordt het best beperkt tot max. 5%; voeg hier nog de 15 à 20% vocht bij en men heeft al vlug +/- 24 à 30% van het eivoer dat in wezen overbodig is. Niet uit het oog verliezen dat eivoer in vele gevallen niet meer is dan een voedingssupplement. Vele liefhebbers vergeten dit nogal eens. Met dit alles in mijn achterhoofd ben ik overgegaan tot het zelf maken van eivoer. Ik ga als volgt te werk:
- Neem 60% droog wit brood; het waarom werd aangehaald tijdens de voordracht.
Maal dit brood fijn in een vleesmolen of een ander keukenapparaat.
- Neem 40% eieren, laat deze min.10 minuten koken. 80% van de gekookte eieren wordt ontdaan van de schaal, de rest (20%) wordt met schaal verwerkt.
Maal de eieren eveneens fijn in het apparaat.
- Meng de gemalen eieren en het gemalen brood goed door elkaar en meng het geheel nog eens door de molen.
Dit is de basis van ons opfokvoer, dit mengsel kan gemakkelijk 1 jaar in de diepvries worden bewaard.
Voor de bereiding van het opfokvoeder dat ik mijn vogels geef, ga ik als volgt te werk:
- neem 1 deel van het in de diepvries bewaarde mengsel
- neem 2 delen gekiemde, geweekte of gekookte zaden.
Voor het afwerken van het opfokvoeder gaan we - na het ontdooien - als volgt te werk:
- neem per kg. mengsel 10 gr. calcium (=beendermeel), dit alleen voor snelgroeiende vogels, zoals kardinalen, rode kroonvinken, baardmannetjes. Voor andere vogels neme men 5 gr.
- voeg 4 à 6% diepvriespinky’s toe
- voeg een goed vitaminepreparaat toe aan het geheel
- meng het geheel goed door elkaar en klaar is kees.
Ter voorbereiding op de kweek wordt aan bovenstaande eveneens 1 soeplepel pollen van de bijen toegevoegd per kg. afgewerkt product. Het beste is de pollen op te lossen in water en er daarna Rusk aan toe te voegen. Hierdoor verkrijgt men een mooie rulle massa. Pollen bevatten bepaalde hormonen, waardoor het liefdesvuur bij de vogels wordt aangewakkerd. Stoppen met de pollen vanaf het moment dat de vogels gaan broeden.
Het opfokvoer zoals hierboven beschreven, kan gemakkelijk 1 week bewaard worden in een goede koelkast (max.4°C).
Ikzelf kweek met een vijftigtal verschillende soorten vogels: van Antilliaanse goudvinken, grijze kroonvinken en baardmannetjes tot wijnrode amarantjes toe. Al deze vogels krijgen hetzelfde eivoer voorgeschoteld en daar smullen zij met smaak van.
Het volgende wil ik u nog meegeven:
- Liefhebbers die goede resultaten boeken met het opfokvoer dat zij al gebruiken, zou ik zeker aanraden niets te veranderen. Plotselinge veranderingen in het dieet zullen meestal meer schade aanrichten dan ons lief is.
- Gebruik liefst geen uit melk afgeleide producten; onze vogels beschikken niet over enzymen om deze producten af te breken (kippen bijv. wel).
- Voeg niet teveel supplementen (bijv. probiotica, anti-oxidanten) toe aan de opfok; deze producten hebben voor gezonde vogels geen meerwaarde.
- Zorg ervoor dat het gebruikte vitaminepreparaat de nodige essentiële aminozuren (eiwitten) bevat.
Paul de Nil
|
|